Fanpage
Youtube
Điểm báo từ ngày 22 đến ngày 28 tháng 9 năm 2020
28/09/2020
0
Điểm báo từ ngày 22 đến ngày 28 tháng 9 năm 2020
Chuyển hướng dẫn phòng, chống dịch thành đầu việc chi tiết, cụ thể
(Chinhphu.vn) – Trong thời gian sớm nhất, Bộ Y tế phải chuyển các hướng dẫn, quy trình phòng, chống dịch bệnh thành danh sách các công việc (check-list) chi tiết nhất có thể, dễ hiểu, dễ làm đến tận từng cơ sở, trước mắt áp dụng trong bệnh viện, trường học.
Chiều 24/9, Ban Chỉ đạo quốc gia phòng, chống dịch bệnh COVID-19 đã họp dưới sự chủ trì của Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam, Trưởng ban Chỉ đạo.
4 nguy cơ lây nhiễm
Theo báo cáo của Bộ Y tế, số ca bệnh ghi nhận trên toàn thế giới đã vượt mốc 32 triệu người. Một số nước đã phải tái áp dụng lệnh phong toả để phòng, chống dịch.
Ở trong nước, cơ bản các ổ dịch đã được kiểm soát, tuy nhiên, tại các đô thị lớn, mật độ dân cư cao, nguy cơ lây nhiễm còn hiện hữu nếu như vẫn còn tình trạng chủ quan, lơ là của người dân trong thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch như không đeo khẩu trang khi đi ra ngoài, tụ tập ăn uống, vui chơi đông người.
TS. Đặng Quang Tấn, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) cho biết trong thời gian tới Việt Nam có thể ghi nhận các trường hợp mắc mới từ các ổ dịch cũ hoặc lây nhiễm từ trường hợp nhập cảnh, đặc biệt khi mở lại các đường bay thương mại quốc tế.
Ban Chỉ đạo nhận định tình hình trên thế giới cho thấy dịch bệnh ở nhiều nước đã bùng phát trở lại sau khi nới lỏng các biện pháp kiểm soát, cách ly xã hội.
Công tác phòng, chống dịch sẽ gặp nhiều khó khăn hơn khi mùa đông sắp đến, điều kiện thời tiết thuận lợi cho virus phát triển, lây lan.
Tâm lý trong xã hội lại bắt đầu xuất hiện có sự chủ quan, lơ là sau khoảng 3 tuần chúng ta không ghi nhận ca nhiễm mới.
Theo một số chuyên gia, hiện nay Việt Nam tiềm ẩn 4 nguồn có nguy cơ lây nhiễm lớn nhất: Đối tượng nhập cảnh trái phép, đối tượng nhập cảnh hợp pháp nhưng không thực hiện nghiêm túc quy định cách ly, giám sát y tế; nguồn bệnh lưu hành trong cộng đồng; một số mặt hàng nhập khẩu được sản xuất hoặc vận chuyển qua các nước có dịch bệnh.
Trong đó, Ban Chỉ đạo thống nhất nhận định nguy cơ lây nhiễm lớn nhất từ đối tượng nhập cảnh hợp pháp, không thực hiện nghiêm các biện pháp cách ly, giám sát y tế.
Các thành viên Ban Chỉ đạo, chuyên gia đã phân tích, rút ra bài học một số bài học kinh nghiệm trong phòng, chống dịch thời gian qua. Đặc biệt bài học tại Đà Nẵng, khi để dịch bệnh lây lan những khoa điều trị bệnh nhân nặng trong bệnh viện. Ngay các bệnh viện cũng không thực hiện nghiêm quy định phòng, chống dịch nên sau 2 tuần mới phát hiện ra. Chúng ta không được để bài học ở Đà Nẵng trở thành vô nghĩa.
Quản lý, giám sát chặt chẽ người nhập cảnh
Thời gian tới, chúng ta vẫn phải tiếp tục ngăn chặn người nhập cảnh trái phép qua biên giới. Bộ Quốc phòng tiếp tục chỉ đạo lực lượng bộ đội biên phòng thực hiện tốt các biện pháp kiểm soát chặt chẽ biên giới, kịp thời phát hiện và ngăn chặn các đường dây đưa người nhập cảnh trái phép.
Ban Chỉ đạo đặc biệt nhấn mạnh công tác quản lý, giám sát đối tượng nhập cảnh hợp pháp, trong bối cảnh chúng ta mở lại các đường bay thương mại quốc tế.
Thứ trưởng Bộ Công an Nguyễn Văn Sơn cho rằng các hướng dẫn, quy trình đã có nhưng nhưng việc phân công thực hiện còn lỏng lẻo.
“Việc đón người từ sân bay về đến khách sạn, nơi cách ly thì ai làm gì, ai điều hành vẫn chưa rõ. Tôi cho rằng lực lượng trực tiếp triển khai hoạt động cách ly không ai khác là nhân lực của chính cơ sở cách ly, cùng với lực lượng y tế, công an dưới sự điều hành trực tiếp của chính quyền địa phương. Chúng ta phải phân công trách nhiệm rất rõ ràng, đầy đủ”, Thứ trưởng Nguyễn Văn Sơn nói.
Đồng tình với ý kiến này, Thứ trưởng Bộ VHTT&DL Trịnh Thị Thuỷ cho rằng vấn đề quản lý, giám sát, cách ly người nhập cảnh hợp pháp đang nằm ở khâu tổ chức thực hiện. Vì vậy, các thành viên Ban Chỉ đạo đề nghị quy trách nhiệm cụ thể đối với từng bộ ngành, địa phương trong phòng, chống dịch, không nói chung chung. Đơn cử, nếu để xảy ra dịch bệnh trong bệnh viện, cơ sở y tế thì Bộ Y tế phải chịu trách nhiệm. Chính quyền địa phương phải chịu trách nhiệm quản lý, cách ly, bảo đảm an toàn phòng, chống dịch không chỉ đối tượng chuyên gia, lao động nước ngoài,… mà cả những đoàn khách nước ngoài của các bộ, ngành Trung ương.
Ban Chỉ đạo yêu cầu Bộ Y tế khẩn trương phối hợp với các nhà mạng tích hợp thêm tính năng cho ứng dụng khai báo y tế bắt buộc để người nhập cảnh phải cập nhật tình hình sức khoẻ hàng ngày trong thời gian cách ly, giám sát y tế.
Ban Chỉ đạo nhấn mạnh bên cạnh những biện pháp mang tính khuyến nghị, chúng ta cần có các quy định mang tính bắt buộc trong thực hiện phòng, chống dịch, có biện pháp xử phạt người vi phạm.
Cập nhật bệnh viện an toàn lên bản đồ chống dịch
Ban Chỉ đạo cũng giao Bộ Y tế rà soát ngay các hướng dẫn, quy trình phòng, chống dịch bệnh, chuyển thành danh sách các công việc (check-list) chi tiết nhất có thể, dễ hiểu, dễ làm đến tận từng cơ sở.
Trước mắt, tất cả giám đốc bệnh viện phải kiểm tra định kỳ việc thực hiện các công việc phòng, chống dịch, báo cáo trực tuyến, cập nhật lên bản đồ chống dịch. Bộ Y tế sẽ khuyến nghị người dân chỉ nên đến khám, chữa bệnh tại những bệnh viện an toàn, phòng khám an toàn, thực hiện đầy đủ các quy định phòng, chống dịch bệnh.
Tương tự, Ban Chỉ đạo đề nghị Bộ GD&ĐT phát động trong tất cả các trường học thực hiện định kỳ các công việc phòng, chống dịch, hiệu trưởng báo cáo hàng ngày, hàng tuần để đảm bảo trường học an toàn, lớp học an toàn, từ đó lan toả ra cộng đồng, trong các công sở, khách sạn, nhà máy, xí nghiệp, cơ sở kinh doanh… Qua đó góp phần nâng cao ý thức phòng, chống dịch của từng người dân.
Bên cạnh đó, Bộ Y tế phải chỉ đạo các bệnh viện đẩy mạnh hoạt động đăng ký khám bệnh qua mạng cho người dân để các cơ sở y tế có sự chuẩn bị trước, trừ những trường hợp cấp cứu; rà soát, siết lại việc thực hiện phân luồng khám, chữa bệnh trong bệnh viện; hướng dẫn cụ thể đối với các trường hợp xét nghiệm khi nghi nhiễm COVID-19 trong bệnh viện./.
https://moh.gov.vn/tin-noi-bat/-/asset_publisher/3Yst7YhbkA5j/content/chuyen-huong-dan-phong-chong-dich-thanh-au-viec-chi-tiet-cu-the
Việt Nam mua vắc xin covid- 19 cho toàn dân: 10 USD/liều, cần khoảng 1 tỉ USD
Việt Nam đã qua 25 ngày không ghi nhận ca mắc COVID-19 mới ngoài cộng đồng, sau đợt dịch COVID-19 khá mạnh bắt đầu từ Đà Nẵng. Tuy nhiên, số ca mắc trên thế giới đã vượt quá 33 triệu ca và nguy cơ sẽ tăng mạnh trong mùa đông tới đây.
Vì vậy, bao giờ có vắc xin, giá vắc xin thế nào, ai được tiêm... vẫn là mối quan tâm của toàn thế giới. Ở Việt Nam, có 2 nguồn vắc xin chính, sớm nhất có thể có vào năm 2021 tới.
Nhà nước và nhân dân cùng chi trả?
Trao đổi với Tuổi Trẻ chiều 27-9, Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn cho biết hiện có 2 nguồn vắc xin ngừa COVID-19 chính, bao gồm vắc xin trong nước với 4 nhà sản xuất đang chạy đua và đều đang ở giai đoạn thử nghiệm trên động vật.
Nguồn thứ 2 là vắc xin nhập khẩu, với 3 nguồn chính và Việt Nam đều đã đặt hàng, nhận được cam kết sẽ được cung cấp sớm, với giá ưu đãi dành cho nước đang phát triển (khoảng 10 USD/liều tiêm 2 mũi).
Là 1 trong số 4 nhà sản xuất vắc xin trong nước, Công ty TNHH MTV Vắc xin và sinh phẩm số 1 (Vabiotech) đã phối hợp cùng Đại học Bristol, Anh quốc, tham gia phát triển vắc xin này từ rất sớm.
Ông Đỗ Tuấn Đạt, chủ tịch Vabiotech, cho biết vắc xin ngừa COVID-19 của nhóm nghiên cứu thuộc Vabiotech đã được thử nghiệm trên chuột nhắt về tính sinh miễn dịch, thử độc tính, dò liều, khả năng bảo vệ... và đều nhận được kết quả có triển vọng. Nhóm đang triển khai tiếp trên chuột Hamster, nếu đúng như kế hoạch, hi vọng 2021 vắc xin của Vabiotech có thể tiêm thử nghiệm trên người.
Tuy nhiên, đang có một khó khăn khiến quá trình thử nghiệm, nghiên cứu vắc xin ngừa COVID-19 tại Việt Nam bị chậm, đó là Việt Nam chưa có khả năng đánh giá hiệu quả bảo vệ của vắc xin trên động vật lớn, cụ thể là trên linh trưởng (khỉ).
Thế giới cũng chỉ có một số trung tâm thực hiện được việc này nhưng các trung tâm đều đang rất bận rộn, vì cùng lúc có chừng 200 công ty toàn thế giới tham gia phát triển vắc xin ngừa COVID-19, trong đó có 4 công ty Việt Nam.
Trong tình huống này, vắc xin ngoại sẽ được ưu tiên nhập khẩu trong lúc chờ đợi vắc xin "hàng nội". Với chi phí được cho là ưu đãi, 95 triệu người Việt Nam sẽ cần nguồn ngân sách khoảng 1 tỉ USD để mua vắc xin.
Theo nguồn tin từ Bộ Y tế, các tính toán gần đây đều dựa trên chủ trương mua đủ vắc xin ngừa COVID-19 cho toàn dân. Nhưng trong khi nguồn cung cấp ít ỏi, sẽ tiêm trước cho những người nguy cơ cao nhất, dễ bị lây nhiễm nhất (nhân viên y tế, người làm việc tại khu vực nguy cơ cao...), và những người nếu nhiễm COVID-19 sẽ dễ có biến chuyển nặng (người già, người bệnh mãn tính...) trước.
Chi phí dự kiến 1 tỉ USD này hiện chưa biết sẽ tính toán như thế nào, ai phải chi trả phí tiêm chủng, nhưng rất có thể sẽ được tính theo hướng "Nhà nước và nhân dân cùng làm".
Hi vọng vắc xin Việt
Tháng 8 vừa rồi, đoàn của Bộ Y tế đã đến tham quan dây chuyền sản xuất vắc xin của 1 trong 4 đơn vị đang nghiên cứu sản xuất vắc xin ngừa COVID-19. Đánh giá của Bộ Y tế cho thấy nhóm nghiên cứu đang sử dụng những công nghệ mới nhất, tương đương ở nước ngoài.
Tại các nhà sản xuất vắc xin chuyên nghiệp như IVAC (Viện Vắc xin và sinh phẩm y tế Nha Trang) hay Vabiotech, quá trình thử nghiệm trên động vật đều đã trải qua 3-4 vòng, tháng 7 vừa qua, IVAC cũng đã gửi mẫu vắc xin ngừa COVID-19 đi Mỹ để đánh giá...
Việt Nam là quốc gia có công nghiệp sản xuất vắc xin. Hiện vắc xin đang sử dụng trong tiêm chủng mở rộng như vắc xin ngừa viêm não Nhật Bản, vắc xin ngừa viêm gan B, vắc xin sởi, vắc xin kết hợp sởi - rubella... đều được sản xuất trong nước.
Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Đỗ Tuấn Đạt nói rất thận trọng về triển vọng sớm có vắc xin ngừa COVID-19 "made in Việt Nam" cung cấp cho tiêm chủng, nhưng ông cho biết rất hi vọng về dự án này. Đây cũng là lần đầu tiên có một quỹ đầu tư tham gia cấp vốn cho phát triển vắc xin ở Việt Nam.
Có thể nhận chuyển giao công nghệ
Bộ Y tế đang tìm cách tháo gỡ những khó khăn về thử nghiệm vắc xin trên linh trưởng, lý do đang làm chậm tiến độ nghiên cứu vắc xin ngừa COVID-19 ở Việt Nam" - thông tin từ Bộ Y tế cho biết. Bên cạnh đó, Việt Nam cũng có thể nhận chuyển giao công nghệ để sản xuất vắc xin này tại Việt Nam, ngay sau khi vắc xin này được công nhận trên thế giới.
Sớm có vắc xin tức là sớm có thêm một công cụ hữu hiệu phòng ngừa bệnh, sớm tự do đi lại, giao thương, du lịch, học hành... Và hi vọng lần này có vắc xin sản xuất tại Việt Nam (Tuổi trẻ, trang 14).
http://t5g.org.vn/diem-bao-ngay-2892020
Kỳ tích chống Covid-19: Sức mạnh của Ý Đảng lòng dân - Bài 1: Chủ động đối mặt!
Việt Nam đã trải qua 2 đợt dịch Covid-19. Mỗi đợt đều có những đặc điểm, quy mô khác nhau, tuy nhiên nhờ chủ động và linh hoạt trong ứng phó, Việt Nam đã cơ bản thành công trong cuộc chiến chống dịch. Mặc dù dịch còn diễn biến phức tạp trên thế giới và vẫn có nguy cơ bùng phát trở lại trong nước, nhưng chúng ta có niềm tin: Nếu toàn dân đồng lòng thực hiện triệt để đường hướng chống dịch theo chỉ đạo của Đảng, Chính phủ như trong thời gian qua, Việt Nam sẽ tiếp tục chiến thắng.
Đã hơn 10 tháng kể từ khi bệnh nhân Covid-19 đầu tiên được phát hiện tại Vũ Hán (Trung Quốc). Đó cũng là thời gian Việt Nam phải căng mình chống dịch với quá nhiều nguy cơ tiềm tàng khi nước ta có chung đường biên dài với Trung Quốc và có các hoạt động giao thương rộng khắp thế giới. Tuy nhiên, với tâm thế hoàn toàn chủ động, dưới sự lãnh đạo sát sao và toàn diện của Đảng, Chính phủ đã nhận thức đúng tình hình và thành lập ngay Ban Chỉ đạo quốc gia về phòng chống dịch Covid-19 với quyết tâm cao nhất “chống dịch như chống giặc”...
Đi trước một bước
Tính đến ngày 27-9, thế giới đã ghi nhận hơn 33 triệu ca mắc Covid-19, gần 1 triệu người tử vong. Nhiều quốc gia vẫn đang vật lộn chống dịch. Nhiều nước đang phải quay lại các biện pháp hạn chế như: không được tụ tập bên ngoài, đóng cửa các cơ sở giải trí, giữ khoảng cách an toàn... Thậm chí, một số quốc gia còn để ngỏ khả năng phong tỏa trở lại.
Còn tại Việt Nam, tính đến hết ngày 27-9, cả nước ghi nhận tổng cộng 1.074 ca mắc Covid-19 (trong đó có 691 ca lây nhiễm trong nước, còn lại là người nhập cảnh); 1.000 bệnh nhân đã được điều trị khỏi và có 35 trường hợp tử vong. Nếu tính tỷ lệ ca mắc trên tổng dân số và số ca tử vong trên tổng số người nhiễm, Việt Nam được đánh giá là quốc gia kiểm soát dịch thành công.
Đặc biệt, đến thời điểm ngày 27-9, Việt Nam đã trải qua 25 ngày liên tiếp không có ca nhiễm mới trong cộng đồng. Còn tại tâm dịch đợt 2 là TP Đà Nẵng cũng đã 27 ngày không ghi nhận lây nhiễm cộng đồng và hiện cũng không còn người mắc Covid-19 nào (bệnh nhân cuối cùng ở Đà Nẵng đã được công bố khỏi bệnh và cho xuất viện vào sáng 23-9).
Nhìn lại quá trình triển khai phòng chống dịch Covid-19, có thể thấy Việt Nam đã giành được thành quả từ một vạch xuất phát rất đáng lo. Nằm sát biên giới với Trung Quốc, cách không xa tâm dịch Vũ Hán, nguy cơ bùng phát dịch là rất lớn.
Khi dịch Covid-19 lan nhanh toàn cầu, Việt Nam - một quốc gia có độ mở vào loại cao nhất thế giới, có nguy cơ dịch bùng phát càng nghiêm trọng. Tuy nhiên, chúng ta đã triển khai chống dịch theo từng bước một cách chắc chắn và hiệu quả; không chỉ bám sát diễn biến dịch bệnh trên thế giới mà ta còn chủ động đi trước một bước, đối phó ở tầm mức cao hơn.
Giữa tháng 1-2020, chỉ 5 ngày sau khi Trung Quốc công bố bệnh nhân đầu tiên chết vì virus lạ gây viêm phổi, hệ thống giám sát dịch bệnh tại các cửa khẩu quốc tế của Việt Nam đã được kích hoạt, mặc dù khi đó Tổ chức Y tế thế giới (WHO) mới chỉ nhận định virus SARS-CoV-2 có khả năng lây từ người sang người ở mức độ hạn chế, chưa có khuyến cáo đặc biệt về hạn chế đi lại.
Phải sau 6 tháng, khi dịch đã trở thành thảm họa với con số ca mắc và người chết tăng từng giờ, thế giới mới có thể đưa ra 4 giải pháp căn bản: đeo khẩu trang; hạn chế tiếp xúc; rửa tay, sát trùng; cách ly triệt để. Nhưng ở Việt Nam, cả 4 giải pháp đó chúng ta đều đã nhận ra và hành động từ đầu một cách quyết liệt. Trong đó, giải pháp đeo khẩu trang thực sự là một trong những câu chuyện đáng nhớ nhất của mùa dịch, thể hiện rõ nét sự “đi trước một bước” của công tác chống dịch (ngày 16-3, toàn dân Việt Nam bắt buộc phải đeo khẩu trang nơi công cộng). Khi khẩu trang đã trở thành vật “bất ly thân” của mọi người dân Việt Nam mỗi khi ra đường thì cùng thời điểm, người dân nhiều nước còn có thái độ kỳ thị người đeo khẩu trang. Cho đến đầu tháng 7-2020, khi số người lây nhiễm trên thế giới hơn 13 triệu thì câu chuyện về khẩu trang đã thay đổi.
Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump, người từng phản đối trong suốt thời gian dài, đã phải đeo khẩu trang khi thăm Bệnh viện quân đội Walter Reed bên ngoài Washington và tuyên bố: “Tôi ủng hộ đeo khẩu trang”. Tương tự, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cũng đã ra thông báo, việc đeo khẩu trang là “bắt buộc tại tất cả địa điểm công cộng” từ ngày 1-8.
Thiết lập “quân lệnh như sơn”
Thiếu tướng Đặng Ngọc Nghĩa, Ủy viên Thường trực Ủy ban Quốc phòng An ninh của Quốc hội, nhìn lại, ngay khi có bệnh nhân Covid-19 xuất hiện ở Việt Nam, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã thiết lập cơ chế “quân lệnh như sơn”, yêu cầu quân đội vào cuộc tức thời. Ngay trong chiều mùng 3 Tết Canh Tý, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Ngô Xuân Lịch đã gửi thư tới toàn quân nhấn mạnh tinh thần “chống dịch như chống giặc”.
Sau này, khi dịch xảy ra, quân đội đã chịu trách nhiệm chủ đạo trong nhiệm vụ cách ly người nghi nhiễm, tiếp nhận, tổ chức cách ly y tế hàng trăm ngàn người nhập cảnh từ các quốc gia, vùng lãnh thổ có dịch vào Việt Nam. Toàn tuyến biên giới trên bộ đã có hơn 1.200 tổ, chốt được Bộ đội Biên phòng thành lập, hàng chục ngàn chiến sĩ biên phòng ăn lán, ngủ rừng, dầm mưa thực thi nhiệm vụ đúng như trong thời chiến…
Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam, Trưởng ban Chỉ đạo quốc gia về phòng chống Covid-19, đánh giá, Việt Nam chống dịch thành công vì Chính phủ, Thủ tướng ngay từ đầu đã chỉ đạo quyết liệt. Từ ngày 7-3, bắt buộc khai báo y tế với hành khách nhập cảnh vào Việt Nam; từ 10-3, toàn dân bắt đầu thực hiện khai báo y tế; từ 1-4 toàn dân thực hiện giãn cách xã hội… Hàng loạt mệnh lệnh nóng hổi được đưa ra từ những cuộc họp bất kể thời gian của ban chỉ đạo quốc gia, sau đó được triển khai một cách thần tốc đến từng địa phương, từng người dân.
Nhờ vậy, công tác chống dịch đợt 1 của Việt Nam đã có hiệu quả một cách chắc chắn, dập tắt mọi nghi ngờ của dư luận trong và ngoài nước. Số ca mắc ở đợt 1 cực kỳ thấp, chỉ hơn 400 ca. Việt Nam trải qua 6 tháng không có bất kỳ ca tử vong nào - điều được xem là thần kỳ trong bối cảnh dịch bệnh bùng phát dữ dội trên thế giới. Đến giữa tháng 4-2020, người dân dần quay trở lại cuộc sống bình thường.
Thắng lợi đợt đầu nhưng không chủ quan, Việt Nam vẫn luôn sẵn sàng cho những làn sóng dịch mới. Và không nằm ngoài dự đoán, sau 99 ngày cả nước không có ca lây nhiễm trong cộng đồng, khi du lịch nội địa được khởi động trở lại, ngày 25-7, Việt Nam công bố ghi nhận bệnh nhân thứ 416 ở quận Liên Chiểu, TP Đà Nẵng. Thành phố biển với khoảng 1,4 triệu hành khách từ các địa phương đi, đến trong những ngày cao điểm du lịch phút chốc trở thành tâm dịch.
Sáng 25-7, Thường trực Chính phủ lập tức họp về phòng chống dịch. Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nêu rõ yêu cầu bình tĩnh nhưng không chủ quan; khoanh vùng, dập dịch, bằng mọi giá không để dịch bệnh bùng phát, lan rộng. Từ ngày 28-7, Đà Nẵng phải cách ly xã hội ở mức cao nhất. Cùng với sự tiếp sức kịp thời của ngành y tế và quân đội, Đà Nẵng đã vượt qua đợt dịch một cách khá ngoạn mục, tạo niềm tin rất lớn cho nhân dân.
Tại thời điểm dịch xuất hiện ở Đà Nẵng, khi làm việc với Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam, TS Kidong Park, Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam, đã bày tỏ ấn tượng với cách Chính phủ, Bộ Y tế và địa phương ứng phó với dịch. Ông Kidong Park nhận định, Việt Nam với hệ thống giám sát y tế hiệu quả nên đã phát hiện sớm, kịp thời các ca bệnh và toàn hệ thống phòng chống dịch bệnh của Việt Nam đã phản ứng rất nhanh chóng, triển khai đồng bộ các biện pháp tổ chức cách ly, giám sát, truy vết, khoanh vùng dập dịch...
Và dù Việt Nam có thêm hàng trăm ca mắc khi đón công dân từ nước ngoài về khiến số ca nhiễm bệnh ghi nhận tại Việt Nam tăng nhanh, nhưng không vì thế làm thay đổi kết quả, thành công trong công tác chống dịch của Việt Nam (Sài Gòn giải phóng, trang 6).
http://t5g.org.vn/diem-bao-ngay-2892020
Quyền Bộ trưởng Y tế: Việt Nam là 1 trong 4 quốc gia điều trị HIV/AIDS tốt nhất
“Việt Nam là 1 trong 4 quốc gia cùng với Anh, Đức, Thuỵ Sĩ có chất lượng điều trị HIV/AIDS tốt nhất thế giới”.
Quyền Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long cho biết điều này khi trình bày Tờ trình của Chính phủ về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống nhiễm virus gây ra hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải ở người (HIV/AIDS) tại phiên họp toàn thể lần thứ 18 của Uỷ ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội, sáng 28/9.
Trong hơn 10 năm qua, Việt Nam liên tục đạt 3 giảm: Giảm số người mới nhiễm HIV, giảm số chuyển sang AIDS và giảm số tử vong liên quan đến HIV/AIDS; kiểm soát tỷ lệ nhiễm HIV trong cộng đồng dưới 0,3%.
Theo đánh giá của UNAIDS, từ năm 2000 đến nay, Việt Nam đã dự phòng cho khoảng 400.000 người không bị lây nhiễm HIV và 150.000 người không bị tử vong do AIDS.
“Việt Nam là 1 trong 4 quốc gia cùng với Anh, Đức, Thuỵ Sĩ có chất lượng điều trị HIV/AIDS tốt nhất thế giới với tỷ lệ người nhiễm HIV được điều trị ARV có tải lượng virus dưới ngưỡng ức chế đạt 96%, góp phần giảm lây nhiễm HIV trong cộng đồng” – ông Nguyễn Thanh Long nhấn mạnh.
Bổ sung đối tượng được tiếp cận thông tin người nhiễm HIV
Quyền Bộ trưởng Bộ Y tế cho biết, luật hiện hành đang còn nhiều bất cập, hạn chế, trong đó chưa có quy định cụ thể ai được quyền tiếp cận thông tin người nhiêm HIV, điều này dẫn đến người nhiễm vẫn làm lây cho người khác.
Do đó, Dự thảo luật bổ sung đối tượng được tiếp cận thông tin người nhiễm HIV để bảo đảm lợi ích của người nhiễm HIV trong việc điều trị, thanh toán chi phí khám, chữa bệnh cho họ cũng như phòng ngừa nguy cơ lây nhiễm HIV cho người trực tiếp chăm sóc, điều trị.
Cụ thể “người đứng đầu, người được giao nhiệm vụ giám sát dịch HIV/AIDS thuộc cơ quan Nhà nước có thẩm quyền về phòng chống HIV/AIDS tại các cấp” được thông báo kết quả xét nghiệm HIV để thống kê, đánh giá nguy cơ lây nhiễm HIV ra cộng đồng của họ.
Những người được tiếp cận thông tin của người nhiễm HIV gồm: Người đứng đầu, người được giao nhiệm vụ giám sát dịch vụ HIV/AIDS; người đứng đầu được giao nhiệm vụ của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cho người nhiễm HIV”. Đồng thời quy định phạm vi và nội dung thông tin của người nhiễm HIV được tiếp cận để đảm bảo giữ bí mật thông tin của người nhiễm HIV, nhưng vẫn thực hiện các nhiệm vụ trong phạm vi được giao.
Đề nghị cân nhắc kỹ
Về việc bổ sung đối tượng được tiếp cận thông tin người nhiễm HIV, ông Đặng Thuần Phong – Phó Chủ nhiệm Uỷ ban về các vấn đề xã hội cho biết, hiện vẫn có hai loại ý kiến là đồng tình và chưa đồng tình.
Nêu quan điểm của cơ quan thẩm tra, ông Đặng Thuần Phong nhấn mạnh, quyền bảo mật thông tin của người nhiễm HIV phải được bảo đảm, do đó quy định cần hài hoà mục tiêu quản lý Nhà nước nhưng cũng đảm bảo quyền hợp pháp của người bệnh và phù hợp với khuyến nghị của quốc tế.
“Qua giám sát cho thấy có một số nhóm đối tượng biết thông tin người nhiễm HIV khi thực hiện công vụ, nghiên cứu, tiếp cận hồ sơ bệnh án... Vì vậy, đề nghị tiếp cận nhóm vấn đề này một cách bao quát hơn, không gây phát sinh vấn đề pháp lý bất lợi” – ông Đặng Thuần Phong nhấn mạnh.
Bày tỏ đồng tình với quy định mở rộng đối tượng được tiếp cận thông tin người nhiễm HIV, đại biểu Lưu Bình Nhưỡng- Phó trưởng Ban Dân nguyện nhấn mạnh, chúng ta không đặt nặng vấn đề quản lý nhà nước song quản lý nhà nước cũng không ngoài cuộc.
“Không thể lấy lý do bí mật đời tư để làm giảm nhẹ vai trò quản lý Nhà nước, vì quản lý Nhà nước ở đây là để phòng chống lây nhiễm, giảm nguy cơ cho xã hội vì khi một người nhiễm HIV thì nguy cơ lây nhiễm là hiện hữu” – ông Nhưỡng nêu ý kiến và cho rằng, việc bổ sung quy định nhằm phục vụ phần đông người dân trong xã hội - những người chịu nguy cơ rủi ro.
Tuy vậy, liên quan đến quy định thông báo kết quả xét nghiệm dương tính HIV với vợ, chồng, người có quan hệ tình dục..., ông Lưu Bình Nhưỡng đặt vấn đề dự thảo Luật đưa vào thành nghĩa vụ thông báo thì có đưa một chế tài khống chế nào đó không để đảm bảo chặt chẽ.
Cũng có ý kiến băn khoăn đối tượng ở cơ sở y tế được thông báo trong dự thảo quy định cụ thể nhưng sinh viên thực tập được phân công điều trị, chăm sóc thì có được cung cấp thông tin hay không cũng cần được xem xét.
Dự thảo quy định độ tuổi được quyền tự nguyện đề nghị xét nghiệm HIV của trẻ em từ 16 tuổi xuống đủ 15 tuổi mà không cần sự đồng ý của cha mẹ, người giám hộ hoặc người đại diện theo pháp luật để bảo đảm phù hợp với tình trạng thực tế lây nhiễm HIV trong nhóm trẻ hiện nay cần được xét nghiệm sớm để điều trị kịp thời nếu trẻ nhiễm HIV.
Nguồn: VOV.VN
Thuốc lá điện tử nhắm vào giới trẻ, tạo ra thế hệ nghiện thuốc mới
Các chuyên gia cho rằng, việc sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng không an toàn cho trẻ em và thanh thiếu niên và thanh niên. Trên thực tế các sản phẩm thuốc lá mới đang nhắm vào giới trẻ để tạo ra một thế hệ nghiện thuốc mới.
Tại hội thảo trao đổi thông tin về các kiến nghị liên quan đến quản lý thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng do Vụ Pháp chế (Bộ Y tế) tổ chức, ông Nguyễn Huy Quang – Vụ trưởng Vụ Pháp chế cho biết, Bộ Y tế đã có công văn gửi Chính phủ kiến nghị cần có biện pháp mạnh cấm nhập khẩu, sản xuất cũng như sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng tại Việt Nam.
Theo ông Quang, các nghiên cứu đã chứng minh, thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng có tác hại không thua kém thuốc lá truyền thống. Ngoài ra, thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng còn có một số tác hại khác liên quan như lợi dụng hút thuốc lá để sử dụng các chế phẩm ma tuý, hay tính an toàn của thuốc lá điện tử khi sử dụng gây cháy nổ…
“Người dân được quyền sống trong môi trường trong lành, không chịu ảnh hưởng của khói thuốc lá” – Vụ trưởng Vụ Pháp chế nhấn mạnh.
Theo báo cáo của Bộ Y tế, năm 2015 chỉ có 0,2% dân số sử dụng thuốc lá điện tử thì đến năm 2020, riêng lứa tuổi 13-17 tuổi sử dụng thuốc lá điện tử đã chiếm 2,6%. Riêng tại 2 thành phố lớn là Hà Nội và TP.HCM lên tới 7%.
Bà Trần Thị Trang - Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế thông tin thêm, hiện nay, quy mô của thị trường đối với các sản phẩm thuốc lá mới còn ít, không đáng kể (2,6%) và chưa sản xuất trong nước. Do đó, việc ngăn chặn sử dụng sản phẩm ngay từ đầu sẽ hiệu quả hơn là cho phép thí điểm dẫn đến nguy cơ phát triển sản phẩm mới song song với thuốc lá điếu thông thường.
Trong khi đó, xu hướng cấm mua bán thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng của các nước cũng đang gia tăng. Để phù hợp với xu hướng chung của thể giới và tránh phải giải quyết những hậu quả tương tự như một số quốc gia, Việt Nam nên cấm hoàn toàn mua bán, kinh doanh thuốc lá nung nóng, thuốc lá điện tử.
"Chiêu bài" nhắm đến giới trẻBà Nguyễn Hạnh Nguyên - Quản lý Chương trình phòng chống tác hại thuốc lá và bệnh không lây nhiễm, Tổ chức HealthBridge Canada tại Việt Nam cho hay, việc sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng không an toàn cho trẻ em và thanh thiếu niên và thanh niên. Trong khi đó, trên thực tế các sản phẩm thuốc lá mới đang nhắm vào giới trẻ để tạo ra một thế hệ nghiện thuốc mới.
Để thu hút người sử dụng, các hãng thuốc lá quảng cáo thuốc lá điện tử có tác dụng cai nghiện thuốc lá truyền thống, không gây hại; kèm theo đó là nhiều chiêu thức bán hàng trên mạng xã hội nhằm vào giới trẻ: giá rẻ, tạo xu hướng thời thượng cho sản phẩm; thiết kế sản phẩm hiện đại, bắt mắt, đa dạng kiểu dáng và kích thước; đóng gói như kẹo; nhiều hương vị... tạo ấn tượng của thanh thiếu niên về sản phẩm - động lực thúc đẩy sử dụng.
Một khảo sát mới về sử dụng thuốc lá mới ở giới trẻ do HealthBridge và Hội Y tế công cộng thực hiện tháng 7/2020 cho thấy, giới trẻ bị ảnh hưởng bởi các chiến lược quảng cáo.
Nam 22 tuổi được hỏi trong khảo sát cho biết “Mình coi các quảng cáo các sản phẩm mới, các thứ về các loại hương vị thì mình cũng thấy tò mò về mua, về dùng thử mình lại thích sau đấy mình dùng nhiều hơn“.
Một nữ 21 tuổi trong Khảo sát của về Sử dụng thuốc lá mới ở giới trẻ bày tỏ: “Em thấy thứ nhất là nó tiện hơn thuốc lá. Thứ hai là em thấy nhiều kiểu dáng, mẫu mã đẹp ý ạ. Trông nó rất là kiểu ăn chơi”...
Với chiêu thức quảng cáo đánh trúng thị hiếu của giới trẻ, các nghiên cứu cho thấy hút thuốc lá mới đã làm giảm hoặc cản trở việc cai thuốc lá ở cấp độ quần thể thông qua việc sử dụng kép (xen kẽ giữa thuốc lá truyền thống và thuốc lá điện tử/thuốc lá nung nóng) hoặc cả 3 loại này.
Tổ chức Y tế thế giới (WHO) kết luận: “Không giống như các dược phẩm chứa và không chứa nicotine đã được thử nghiệm có tác dụng giúp bỏ thuốc lá, WHO không xác nhận thuốc lá điện tử giúp hỗ trợ cai nghiện”
Có nên bổ sung kẽm trong mùa dịch?
Hiện nay dịch bệnh COVID - 19 tiếp tục có nhiều diễn biến phức tạp. Nhiều người tìm đến việc bổ sung kẽm với mong muốn tăng sức đề kháng cho cơ thể, góp phần phòng chống dịch bệnh. Vậy có nên bổ sung kẽm trong mùa dịch COVID-19
Kẽm có thể giúp tăng cường hệ miễn dịch?
Kẽm là một nguyên tố vi lượng quan trọng, là thành phần không thể thiếu trong cơ thể con người. Kẽm được đưa vào cơ thể chủ yếu qua đường tiêu hóa và được hấp thu ở ruột non. Khoáng chất này liên quan đến nhiều hoạt động trao đổi chất trong tế bào. Nó cần thiết cho hoạt động xúc tác của khoảng 300 enzyme và đóng vai trò trong chức năng miễn dịch, tổng hợp protein, làm lành vết thương, tổng hợp ADN, phân chia tế bào.
Kẽm có nhiều chức năng sinh học quan trọng do nó liên quan đến cấu hình và chức năng của một loạt enzyme và các yếu tố phiên mã nhân tế bào. Nó là thành phần thiết yếu của nhiều loại protein, đóng vai trò quan trọng trong sự tăng trưởng và phân chia tế bào, tham gia hình thành các tổ chức, phát triển cơ thể như tạo tế bào máu, tái cấu trúc tim, tạo tế bào mỡ, duy trì tế bào gốc, phát triển hệ xương và cơ trơn, tái tạo các tế bào thần kinh võng mạc.
Kẽm có vai trò quan trọng với hệ miễn dịch vì nó kích thích sự phát triển các tế bào lympho B, từ đó tạo một hệ thống phòng thủ giúp cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh, tăng cường đề kháng và chống lại nhiễm trùng. Chức năng miễn dịch suy giảm làm tăng tính nhạy cảm với viêm phổi và cúm, tạo nguy cơ phát triển các bệnh tự miễn và ung thư. Duy trì nồng độ kẽm đầy đủ có thể hạn chế sự suy giảm chức năng miễn dịch thường xảy ra theo tuổi tác. Nghiên cứu cho thấy rằng, đặc biệt đối với những người lớn tuổi, việc duy trì nồng độ kẽm đầy đủ có thể giúp ngăn ngừa bệnh viêm phổi.
Mặc dù kẽm có nhiều chức năng khác nhau trong cơ thể, nhưng giảm kẽm có thể là nhân tố chính trong sự suy giảm chức năng miễn dịch. Các loại tế bào miễn dịch khác nhau như đại thực bào, bạch cầu trung tính, tế bào T và tế bào B bị suy giảm do thiếu kẽm.
Bổ sung kẽm thế nào?
Muốn bổ sung kẽm bạn có thể mua các loại thực phẩm bổ sung. Nhiều sản phẩm thực phẩm chức năng chứa các dạng muối kẽm như kẽm gluconate, kẽm sulfate, kẽm acetat cũng là nguồn bổ sung kẽm tốt cho cơ thể. Trong đó kẽm gluconate là loại kẽm hữu cơ phổ biến trong các thực phẩm bổ sung hiện nay bạn nên sử dụng. Liều lượng nên tham khảo ý kiến của bác sĩ cho từng đối tượng cụ thể.
Nên uống kẽm chung với vitamin C sẽ tăng khả năng hấp thu kẽm, vitamin C cũng tăng cường sức đề kháng, thúc đẩy sự tăng trưởng và phát triển cơ thể.
Không uống kẽm cùng với sắt và canxi do cạnh tranh với nhau tại các thụ thể, làm giảm tỷ lệ hấp thu kẽm trong cơ thể.
Không nên uống kẽm lúc đói vì gây kích ứng dạ dày, nên uống sau bữa ăn khoảng 2 giờ, nên uống vào buổi tối trước khi đi ngủ để tránh gây nôn vì kẽm là kim loại rất dễ gây kích ứng niêm mạc dạ dày, với người bị đau dạ dày có thể uống cùng bữa ăn.
Với trẻ nhỏ nên dùng dạng cốm hoặc siro, có thể trộn vào thức ăn nếu trẻ hay nôn nhưng không nên trộn vào sữa vì sữa giàu canxi ức chế hấp thu kẽm.
Ngoài việc dùng thực phẩm bổ sung hoặc thuốc có chứa kẽm, cần có chế độ ăn đa dạng thực phẩm với những thức ăn giàu kẽm như các loại hải sản: hàu, tôm, cua, ghẹ..., các loại thịt có màu đỏ như thịt dê, thịt bò, lòng đỏ trứng, thịt gà, các loại đậu, đỗ, ngũ cốc nguyên cám... Tăng cường sử dụng các thực phẩm có nhiều vitamin C như rau quả, hoa quả, mầm giá đỗ, dưa chua,... vì các thực phẩm này giàu vitamin C làm tăng hấp thu kẽm từ thức ăn. Kẽm không dự trữ lâu dài trong cơ thể do vậy cần đảm bảo có đủ kẽm trong chế độ ăn hàng ngày hoặc bổ sung từ thực phẩm chức năng và thuốc.
Kẽm quan trọng là vậy, nhưng không được lạm dụng. Việc có nên bổ sung kẽm hay không, người dùng cần tham khảo ý kiến của bác sĩ, để tránh dùng thừa sẽ gây hại. Các tình trạng có thể xảy ra khi thừa kẽm như: Buồn nôn, tiêu chảy, chán ăn… thậm chí gây rối loạn phản ứng miễn dịch.
https://suckhoedoisong.vn/co-nen-bo-sung-kem-trong-mua-dich-n180727.html
Mỡ trắng, mỡ nâu - hy vọng mới trong điều trị béo phì
Gánh nặng toàn cầu liên quan đến thừa cân hoặc béo phì luôn là động lực để các nhà khoa học nghiên cứu những lý thuyết và công nghệ mới ứng dụng trong điều trị các tình trạng này. Trong đó, lý thuyết mỡ trắng, mỡ nâu và các phát kiến mới hiện đang rất được giới y khoa rất quan tâm và kỳ vọng.
Phân biệt mỡ trắng, mỡ nâu
Mỡ trắng (mô mỡ trắng) bao gồm những giọt lipid đơn, ít ty thể và mạch máu, do đó có màu trắng hoặc màu vàng nhạt. Mỡ trắng có nguồn gốc từ mô liên kết và là kết quả của việc tích trữ lượng calo dư thừa. Khi chúng ta ăn vào quá nhiều calo, cơ thể sẽ chuyển lượng calo dư thừa này thành năng lượng dự trữ ở dạng chất béo trắng, nằm ở dưới da, bụng, đùi và nội tạng, để cung cấp cho cơ thể khi cần thiết. Việc tích trữ quá nhiều mỡ trắng trong cơ thể sẽ ảnh hưởng đến đổi chất. Ví dụ như những người béo bụng do tích trữ nhiều mỡ trắng có liên quan đến nguy cơ cao về các bệnh chuyển hóa.
Mỡ nâu (mô mỡ nâu) bao gồm nhiều những giọt lipid nhỏ và một số lượng lớn ty thể có chứa sắt. Mỡ nâu có sắt cùng nhiều mạch máu nên có màu đỏ sậm đến màu nâu. Mỡ nâu có nguồn gốc từ mô cơ, cổ và lưng, chủ yếu được tìm thấy nhiều ở trẻ sơ sinh hoặc ở các động vật trong kỳ ngủ đông. Khi trời lạnh, mỡ nâu sinh nhiệt để làm ấm cơ thể bằng cách đốt cháy calo đồng thời tiêu hao chất béo trong cơ thể, lượng lipid của mỡ nâu bị suy giảm và màu sắc của nó cũng trở nên tối hơn.
Những tín hiệu vuiCác bệnh nhân béo phì hoặc thừa cân luôn tìm cách giảm cân thông qua 2 hình thức: cắt giảm lượng thức ăn và tăng cường hoạt động thể lực để tiêu tốn năng lượng. Thông qua lý thuyết được đề cập trên đây, các nhà khoa học đã hy vọng mỡ nâu sẽ giúp giảm cân cho cơ thể thông qua hỗ giải phóng năng lượng dưới dạng nhiệt. Các thí nghiệm cho thấy, việc thêm nhiều mỡ nâu vào cơ thể chuột đã làm tăng tốc độ đốt năng lượng, giảm lượng chất béo trong cơ thể, bảo vệ chúng khỏi bệnh béo phì.
Hiện các chuyên gia chưa tìm ra cách có thể tăng lượng mỡ nâu trong cơ thể, nhưng có một số nghiên cứu cho thấy có thể tìm ra phương pháp chuyển hóa mỡ trắng thành mỡ nâu - con đường gián tiếp giúp cơ thể giảm cân hoặc ngăn ngừa tăng cân.
Một nhóm các nhà nghiên cứu đứng đầu bởi TS. Li Qiang thuộc Đại học Columbia và TS. Zhen Gu thuộc Đại học Bắc Carolina, Hoa Kỳ đã thiết kế thành công một miếng dán vi kim (microneedle) có thể giúp chuyển hóa mỡ trắng thành mỡ nâu tại một vùng nhất định trên cơ thể.
Miếng dán qua da được nhóm nghiên cứu thiết kế với kích thước lớn hơn cục tẩy một chút, bao gồm 121 chiếc kim polymer siêu nhỏ hình nón được đổ đầy các loại thuốc: Rosiglitazone (một loại thuốc điều trị đái tháo đường, có tác dụng cải thiện nhạy cảm insulin ở các tế bào mô mỡ, cơ, giúp làm giảm triglycerides và tăng HDL) hoặc CL 316243 (chất chủ vận beta 3 chọn lọc, thuốc được sử dụng để điều trị bàng quang tăng hoạt - overactive bladder) bao bọc bởi các hạt nano. Khi được dán lên cơ thể, những chiếc kim siêu nhỏ xâm nhập da và quá trình này làm gãy đầu kim, bơm các hạt nano vào mô mỡ của cơ thể. Sau đó, các hạt nano từ từ giải phóng các “thuốc nhuộm nâu” vào các mô mỡ trắng. Bằng cách đưa thuốc trực tiếp vào các mô mỡ, các nhà khoa học đã ngăn ngừa hoặc giảm thiểu các phản ứng phụ của thuốc trên các bộ phận khác của cơ thể.
Miếng dán đã được thử nghiệm trên mỡ bụng của 3 nhóm chuột bình thường. Nhóm đầu tiên sử dụng các miếng dán đối chứng, không chứa thuốc; nhóm thứ hai sử dụng các miếng dán có chứa rosiglitazone; và nhóm thứ ba sử dụng các miếng dán có chứa CL 316243. Ở những con chuột được điều trị với một trong hai loại thuốc, các tế bào mỡ trắng bị co lại và các tế bào mỡ nâu xuất hiện. Một phân tích gene và các xét nghiệm khác đã khẳng định cả hai loại thuốc này đều giúp nhuộm nâu mỡ trắng và tăng cường chuyển hóa ở chuột.
Sau đó, nhóm nghiên cứu đã điều trị những con chuột béo phì bằng các miếng dán qua da này trong 4 tuần. Bằng chứng cho thấy, các thuốc nhuộm nâu đã giúp các tế bào mỡ trên cơ thể chuột thu nhỏ và sự biểu hiện của tế bào mỡ nâu tăng lên. Các thuốc nhuộm nâu cũng làm giảm kích thước mỡ và tăng cường trao đổi chất.
Ưu điểm của các miếng dán được thiết kế trong các nghiên cứu này là hiệu quả rõ rệt, tiện sử dụng và hạn chế được tối đa tác dụng phụ. Hiện chưa có các nghiên cứu được thực hiện trên người, song với những kết quả rất khả quan và lý thuyết rất thuyết phục trong ứng dụng chắc chắn sẽ mở ra nhiều hy vọng cho các sản phẩm miếng dán tiêu mỡ trên thị trường chăm sóc sức khỏe và sắc đẹp.
((Theo WHO, MNT,dailymail))
https://suckhoedoisong.vn/mo-trang-mo-nau-hy-vong-moi-trong-dieu-tri-beo-phi-n180709.html
