Ngày 10.10: Ngày Sức khỏe tâm thần thế giới.

     Ngày Sức khỏe tâm thần thế giới, 10.10 được tổ chức lần đầu vào năm 1992 do sáng kiến của Liên đoàn Sức khỏe Tâm thần thế giới, một tổ chức bảo vệ sức khỏe tâm thần (SKTT) toàn cầu, có hơn 150 quốc gia là thành viên. Ngày 10.10 hàng năm có nhiều tổ chức và hàng ngàn người hỗ trợ đã tiến hành các chương trình tuyên truyền nâng cao nhận thức, đem lại sự chú ý tới bệnh tâm thần và hậu quả của nó với cuộc sống của những bệnh nhân trên khắp thế giới.  

 

     Sức khỏe tâm thần được Tổ chức Y tế thế giới (WHO) định nghĩa là trạng thái thoải mái cho phép mọi người nhận ra tiềm năng của mình, đương đầu với những khó khăn trong cuộc sống bình thường. Có khả năng ứng xử bằng cảm xúc và hành vi hợp lý trước mọi tình huống, có khả năng tạo dựng, duy trì và phát triển thỏa đáng các mối quan hệ cũng như có khả năng tự hàn gắn để duy trì cân bằng khi có các sự cố gây mất thăng bằng, căng thẳng.

     Hiện nay trên thế giới, có hàng triệu người có vấn đề về SKTT và có hàng ngàn người đang dần bị tước đoạt nhân quyền. Họ bị phân biệt đối xử, kỳ thị, là đối tượng bị lạm dụng ở ngoài cộng đồng và cả trong cơ sở chăm sóc SKTT. Ngày Sức khoẻ Tâm thần Thế giới năm 2023 được WHO đưa ra với chủ đề: “Sức khoẻ Tâm thần là quyền của mỗi người” nhằm chuyển tải những thông điệp tích cực nhằm nâng cao nhận thức, kiến thức và thúc đẩy các hành động chăm sóc và bảo vệ thực hiện các quyền con người trong tiếp cận các dịch vụ chăm sóc, nâng cao sức khỏe, đầu tư vào các hoạt động phòng ngừa và điều trị các bệnh TT cho mọi người trên toàn cầu.

 

 

     Tâm thần là một dạng bệnh lý xuất hiện do hiện tượng rối loạn hoạt động của não bộ. Sự rối loạn này sẽ gây nên những biến đổi một cách bất thường về tâm lý, tư duy, lời nói, tác phong, tình cảm, hành vi, cảm xúc của người bệnh tạo nên ảo tưởng, ảo giác, rối loạn tư duy, rối loạn vận động, biểu hiện tiêu cực, ý nghĩ và hành vi tự sát…

     Bệnh TT có thể phòng ngừa và điều trị khỏi bằng các phương pháp: Dự phòng 3 cấp độ bằng cách phát hiện, can thiệp sớm, điều trị kịp thời; Chữa bệnh bằng thuốc rất quan trọng để dập tắt nhanh chóng các cơn kích động dữ dội, cơn phá phách; Phương pháp chữa bệnh bằng tâm lý; Phương pháp lao động - tái thích ứng xã hội.

 

     Chăm sóc và điều trị cho người bệnh TT là một quá trình lâu dài, trong đó yếu tố quan trọng nhất là sự quan tâm chăm sóc, đồng cảm chia sẻ từ những người thân trong gia đình, tạo mọi điều kiện để người bệnh tham gia các sinh hoạt, hoạt động giải trí, thể dục, thể thao.

     Để người bệnh TT nhanh chóng phục hồi chức năng tâm lý xã hội, cộng đồng xã hội và gia đình cần:    

           Một là: Nâng cao nhận thức về bệnh tâm thần và tích cực tham gia vào việc chữa bệnh, phục hồi chức năng cho người bệnh.  

           Hai là: Phục hồi chức năng tâm lý xã hội thông qua giao tiếp tạo điều kiện cho người bệnh vui chơi giải trí với mọi người.  

           Ba là: Tôn trọng và lắng nghe ý kiến của người bệnh tâm thần, không nên tranh luận với họ.  

           Bốn là: Giúp đỡ người bệnh tâm thần khi họ gặp khó khăn và tạo cho người bệnh có việc làm phù hợp với khả năng của họ.  

          Năm là: Gia đình cần có thái độ xem người bệnh tâm thần như những thành viên khác trong gia đình, không phân biệt đối xử.  

          Sáu là: Cần chấp nhận những hành vi dị thường của người bệnh tâm thần, cần tỏ rõ tình thương đối với người bệnh.

          Bảy là: Cần kiên trì giúp đỡ người bệnh tâm thần để họ không bi quan chán nản. Không nên cưỡng ép, giận dữ, nên dịu dàng hướng dẫn người bệnh tâm thần trong giao tiếp, ứng xử cũng như trong hướng dẫn thực hiện công việc hàng ngày./.

 

 

 

 

Chí Hùng (TTGDSK)