Ngày Hội chứng Down thế giới năm 2025: “Cải thiện hệ thống hỗ trợ - Improve Our Support Systems”.

     Từ năm 2012, ngày 21/03 hàng năm đã được Liên hợp quốc công nhận là “Ngày hội chứng Down thế giới”. Năm 2025 Ngày Hội chứng Down thế giới có chủ đề: “Cải thiện hệ thống hỗ trợ - Improve Our Support Systems”. Chủ đề mang thông điệp kêu gọi các quốc gia: Nâng cao hơn chất lượng cuộc sống cho người mắc Hội chứng Down và mang đến hệ thống dịch vụ hỗ trợ, giúp đỡ cho họ có thể thực hiện được các quyền và hòa nhập cộng đồng tốt hơn.

 

     Hội chứng Down là một trong những nguyên nhân thường gặp của chậm phát triển tâm thần ở trẻ. Ở Việt Nam cứ 1.000 trẻ sinh ra thì có 1 trẻ mắc Hội chứng Down và để lại những hệ lụy nặng nề về sức khỏe. Những trẻ này thường chậm phát triển tâm thần và khuyết tật về thể chất. Nếu được phát hiện và chăm sóc y tế càng sớm, trẻ sẽ có cơ hội được phát triển tốt hơn. Hội chứng Down được chia ra thành nhiều cấp độ, có nhiều trẻ mắc vẫn có thể đi học bình thường như bao trẻ khác. Do đó, các gia đình yên tâm chăm sóc cẩn thận.

     Theo Hiệp hội Hội chứng Down Quốc gia, có khoảng 1/350 phụ nữ ở tuổi 35 mang thai sinh con thì có 1 trẻ nguy cơ mắc bệnh Down. Có nghĩa là 350 phụ nữ 35 tuổi sinh con thì chỉ có 1 người sinh con bị Hội chứng Down, nguy cơ này tăng vọt lên 1/100 ở tuổi 40 và khoảng 1/30 ở tuổi 45.

     Nguyên nhân chính xác gây ra tình trạng rối loạn nhiễm sắc thể này vẫn chưa được xác định cụ thể. Tuy nhiên, theo thống kê cho thấy những bà mẹ trên 35 tuổi hoặc lớn hơn, hoặc những bà mẹ sinh nở nhiều là đối tượng có nguy cơ cao sinh con mắc bệnh Down.

 

   

 Ý nghĩa thông điệp Chủ đề: “Cải thiện hệ thống hỗ trợ - Improve Our Support Systems”:

     - Người có hội chứng Down giống như tất cả mọi bệnh tật khác, họ rất cần sự hỗ trợ để sống và hòa nhập cộng đồng. Gia đình có người mắc bệnh Down cũng cần sự hỗ trợ, vì họ là người thường xuyên chăm sóc cho thành viên gia đình mình.

     - Hỗ trợ là một quyền con người quan trọng, giúp hiện thực hóa các quyền khác. Nhu cầu hỗ trợ của mỗi người là khác nhau. Do đó, chúng ta có quyền nhận sự hỗ trợ phù hợp với nhu cầu, đồng thời được tự do lựa chọn cách thức hỗ trợ, có quyền quyết định và được tôn trọng phẩm giá.

     - Nhiều người có hội chứng Down, ở nhiều quốc gia trên thế giới không nhận được sự hỗ trợ họ cần. Vì không có hệ thống hỗ trợ đáp ứng nhu cầu của họ và gia đình họ. Hoặc hệ thống hỗ trợ không tôn trọng nhân quyền mà họ có. Do đó, các quốc gia cần có một hệ thống hỗ trợ để người bệnh Down được hòa nhập vào cộng đồng.

 

     Các triệu chứng, dấu hiệu của Hội chứng Down là gì?

     - Bà mẹ thường sẽ không gặp phải bất kỳ triệu chứng nào khi mang thai một đứa trẻ mắc bệnh, nhưng khi trẻ mới sinh thường có một số dấu hiệu đặc trưng ​​bao gồm:

Giảm trương lực cơ, phản xạ Moro (giật mình, co cơ) kém.

Quá duỗi các khớp. Da thừa sau gáy

Mặt bẹt, nét mặt phẳng, mắt xếch lên trên;

Đầu và tai nhỏ, cổ ngắn, vành tai dị dạng, lưỡi phồng;

Loạn sản khung chậu, loạn sản đốt giữa ngón tay út

Rãnh khỉ  (là rãnh ngang liên tục ở lòng bàn tay)

     - Đặc biệt khi lớn khuôn mặt của các trẻ bị bệnh rất đặc trưng, dễ nhận biết và giống nhau giữa các trẻ nên dân gian còn gọi là 'Bệnh Mặt Giống'.

     - Trẻ mắc hội chứng Down thường có một số mức độ khuyết tật và chậm phát triển về tinh thần và xã hội thường từ nhẹ đến trung bình gồm các dấu hiệu: Hành vi bốc đồng; Phán xét tệ; Khoảng chú ý ngắn; Khả năng học tập chậm.

 

     Phòng ngừa hội chứng Down như thế nào?

     - Các cặp vợ chồng/bà mẹ có thai lớn tuổi có nguy cơ cao khi sinh con dễ mắc bệnh Down, hoặc đã sinh con có mắc bệnh, nên tham khảo ý kiến của các bác sĩ chuyên khoa hoặc chuyên gia di truyền để được tư vấn, đánh giá nguy cơ trước khi có quyết định sinh con.

     - Các chuyên gia có thể giúp bạn hiểu rõ tỷ lệ có con bị bệnh là bao nhiêu phần trăm. Chỉ định làm các xét nghiệm trước sinh và có lựa chọn đúng đắn phù hợp với hoàn cảnh mỗi gia đình.

     - Khi mang thai nên đi thăm khám thường xuyên theo lịch khám thai định kỳ để được tầm soát, phát hiện nguy cơ dị tật thai nhi. Siêu âm có vai trò rất quan trọng trong việc “Tầm soát hội chứng Down”. Đặc biệt các bà mẹ mang thai có độ từ 35 tuổi trở lên, siêu âm định kỳ tại thời điểm thai 11 đến 14 tuần là rất cần thiết. Siêu âm đơn giản, ít tốn kém kinh phí, không gây ảnh hưởng đến sức khỏe thai nhi, kèm theo làm một số xét nghiệm cần thiết sẽ có độ chẩn đoán chính xác đến 95%.../.

 

 

 

 

 

Chí Hùng (Tổng hợp).